A është e vërtetë se kafeja ngren presionin e gjakut? Çfarë i ofron trupit përveç stimulimit? Dhe si ne mund ta gëzojmë atë në shtëpi me të gjitha këto variante të modës së saj? Njohja e shkencës dhe artit të kafesë.
Ka pasur momente në historinë kafesë e cila ka marrë një mirëseardhje entuziastë si një ilaç për çdo gjë, dhe të tjerët e dënonin si një “përzierje e djallit” – në rastin e fundit, zakonisht për arsye politike apo fetare, kur kafenetë si vende takimi, ishin në lartësi popullaritetin të tyre. Sot, mendimi ynë i parë çdo mëngjes është kafeja. Efekti tonik i kafeinës na mban zgjuar. Ne jemi nënshtruar aromës së saj intensive dhe aromës unike. Më shumë se 400 miliard gota kafeje konsumohen çdo vit në mbarë botën, pasi kafeja është pija më e popullarizuar në të gjitha kontinentet dhe në të gjitha kulturat.
Njëherë e një kohë …(historiku i saje)
Një bari në Abisini (Etiopia e sotme), i quajtur Kaldi, vuri re se dhitë e tij kërcenin në këmbët e prapme pasi ato hanin disa fruta të kuqe. Kaldi solli këto frutë në manastirin lokal, ku murgjit e përdorën ato të qëndronin vigjilent gjatë lutjeve të tyre. Pema e kafesë, atëherë, ndoshta ka origjinën në Etiopi, ku u zbulua rreth vitit 600 pas Krishtit ( referohemi pak me spesifikisht me këtë datim).
Kafeja thellësisht.
Edhe pse aroma e saj dhe shije janë të njohura për të paktën një mijë vjet, studime që lidhen me konsumin e kafesë dhe marrëdhëniet të shëndetit janë kryer vetëm në gjysmën e dytë të këtij shekulli. Në kuptimin e vlerës së saj ushqyese, ajo përbëhet kryesisht nga uji dhe sasi të papërfillshme të proteinave, karbohidrateve dhe yndyrave. Përbërësit më të rëndësishëm në kafe janë antioksidantë Polyphenol, Caffeine dhe disa kripëra inorganike. Ne do të përpiqemi të “kujtojme” disa nga efektet e supozuara negative të kafesë, por gjithashtu të nxjerrim në pah disa efekte pozitive të panjohura.
Si na prek Kafeina?
Kafeina gjendet natyrshëm në çaj, kafe, kakao dhe produkte çokollate, dhe shtohet në pije të buta dhe receta të ndryshme mjekësore dhe ilaçe. Kafeina që gjendet në kafe është për një domosdoshmëri të përditshme që stimulon me një substancë të keqkuptuar që lidhet me rritjen e presionit dhe kolesterolit. Në fakt, kafeina është qartë një substancë që vepron në sistemin nervor qendror. Ky veprim, megjithatë, ka të bëjë me sasinë e kafeinës që ne merrim dhe, në mënyrë të vazhdueshme, me sasinë e kafesë që konsumon në baza ditore. Disa njerëz, sigurisht, mund të jenë më të ndjeshëm ndaj veprimeve të kafeinës, siç janë gratë shtatzëna, për të cilët kërkohet kontrolli i marrjes së përditshme të kafeinës.
Sa kafeinë ne durojmë
Komiteti Shkencor për Ushqimin e Bashkimit Europian në vitin 1999 bëri një studim efekteve të kafeinës në shëndetin e njeriut. Ekspertët në përfundimin se marrja e moderuar kafeines nuk është e lidhur me efektet negative shëndetësore në të rritur të shëndetshëm . Rezultatet e studimeve tregojnë se kur konsumi ditor i kalon 400 mg kafeinë, dmth mbi 5-6 gota kafeje, ajo mund të rrisë presionin e gjakut. Prandaj, të dhënat tregojnë se çdo rritje në presionin e shkaktuar kur konsumohet më shumë se 4-5 gota kafe të përditshme, dhe shumë studime tregojnë se edhe konsumi nuk shkakton efekte afatgjatë.
A rrit kolesterolin kafeja?
Një nga efektet anësore që janë të lidhura me konsumin e kafesë është rritja e kolesterolit në gjak. Kjo rritje është kryesisht për shkak të dy përbërësve kafese, të kafestolit dhe kaveolit. Kjo, megjithatë, për t’u theksuar është se këto dy përbërës mund të kalojnë përmes filtrit te kafese. Si pasojë, lloji i kafese si filtër apo ekspres nuk jane implikuar në një rritje të kolesterolit. Për më tepër, në studimet ku ajo ka qenë gjetur se kafe (e castit dhe turkia) mund të rrisë kolesterolin, doza e përdorur kanë qenë shumë të mëdha, ekuivalente me një sasi ditore prej më shumë se 5 filxhanesh të vogla.
Vetitë anti-oksiduese “të panjohura”
Një nga zbulimet e rëndësishme të bëra fundit në kafe është prania e substancave të rëndësishme me aktivitet të fuqishëm antioxidant. Shumica e këtyre janë acidet klorogjenike (polifenolet). Një kupë (150 ml) zakonisht përmban 120 mg të acideve Klorogjenike. Antioxidantet janë gjetur në të gjitha llojet e kafesë, pavarësisht origjina, mënyra e pjekjes dhe bluarjes, dhe çastit dhe dekafeinato. Shumat mund të ndryshojnë në varësi të origjinës dhe cilesise se kafese, përgatitjen dhe procesin e fermentimit. Sipas studiuesve zvicerane publikuar në revistën «Journal of Agriculture and Food Chemistry», kafeja ka një sasi më të lartë të përgjithshme aktivitet antioxidant në krahasim edhe me pije të tjera që ne e dimë është e pasur me antioksidantë.
Nga pema e kafesë në filxhanin tonë.
Pema e kafesë është një shkurre tropikale që i përket familjes Coffea të familjes Rubiaceae. Mbart lule dhe fruta në të njëjtën degë në të njëjtën kohë.
Jeta e luleve është një ditë dhe pastaj kthehet në manaferrat e vogla, të quajtura “qershi”. Këto “qershi” fshehin në thelbin e tyre dy si kokrra të çmuara, nga të cilat ne bëjmë kafene. Ata kanë një formë ovale, fruta të ndryshojë ngjyra . Hapa të shumëfishtë janë të nevojshme për të marrë tërë kokrrat kafese të pjekur për konsumatorin. Fasulet e kafesë duhet të mblidhen, pastrohen, drenazhohen, hidhen dhe, në disa procese, të moshës. Kafja zakonisht është e pjekur para se të konsumohet. Pjekje granula është një proces kompleks që përçon aromë e intensitetit te kafese dhe shkallën e pjekjes përcakton përdorimin e saj përfundimtare .
Si të bëj kafane më të shishme në kushtet e shtëpise.
Nëse zgjidhni një përzierje të mirë të kafesë, dhe pajisjet e duhura dhe ndiqni udhëzimet e saja, ju mund të bëni kafene tuaj të mrekullueshme.
- Ekspresi
Kjo është kafe klasike e shkëlqyer me shije intensive, e cila është kerkuar në çdo rast (mëngjes, pasdite ose pas një vakti ushqim). Asnjë procedurë e veçantë nuk është e nevojshme për ta bërë atë, me kusht që të keni krijuesin e duhur për ekspres. Shërbehet në një filxhan ekspres dhe shijohet thjeshtë pa ose me sheqer.
Përshkrimi i dietologut: Varësisht nga shumëllojshmëria e kafesë, përmbajtja e kafeinës varion nga 60-80 mg në filxhan. Karakteristika thelbësore e ekspresit është konsumimi i shpejtë. Për një kohë, megjithatë, ajo ofron aromë të koncentruar dhe veprim të menjëhershëm në sistemin nervor qendror, duke i dhënë energji dhe mirëqenie. Përveç kësaj, ajo ofron sasi të konsiderueshme të antioksidantësh.
- Espresi i shkurter.
Shumë i fortë, me një dozë të rregullt kafeje por më pak ujë sesa ekspres klasik. Kjo është arsyeja pse shuma e shijojne një filxhan e ekspres është shumë pak. Shije dhe aroma e ekspresit te shkurter është veçanërisht intensive.
Përshkrimi i dietologut: Ai adreson njerëzit shumë të nxituar dhe aktivë. Aji mund të ofrojë sasinë e kafeinës me ekspres të dyfishtë, por në dozë të vetme. Nëse nuk shkakton efekte anësore, mos konsumoni më shumë se 2-3 filxhana në ditë. Gjithashtu, nëse përjetoni pagjumësi, mos e zgjidhni atë gjatë orëve të pasdites dhe mbrëmjes.
- Espresi i gjate.
Një espress me dozë të plotë që është holluar me më shumë ujë dhe duket si kafja e filtrit. Shërbehet në një filxhan të ekspresit dhe të thjeshtë pihet pa ose me sheqer.
Përshkrimi i dietologut: Kjo është një zgjidhje e mirë për ata që mund të kenë një shqetësim duke pirë një ekspres klasik. Në rastin e gjate, ne kemi të njëjtën sasi të kafeinës në sasinë e dyfishtë të ujit, duke arritur hollimin më të madh. Ky lloj kafe është më i përshtatshëm për zakonet mesdhetare, të cilat e lidhin atë me momente relaksimi dhe gëzimi gjatë ditës.
- Espresi Coretto.
Ky është një ekspres i cili gjithashtu përmban pak pije alkolike. Pra, kafe ekspres në makinën e ekspresit dhe, pas vendosjes në filxhan, shtoni pak Grappa (1 lugë çaji). Ajo shërbehet me ose pa sheqer në një filxhan standard të ekspresit.
Përshkrimi i dietologut: Kafja specifike konsumohet shpesh pas një vakt. Bashkekzistenca e kafesë dhe një sasi e vogël alkooli rrit dhe kënaqësinë e sistemit nervor qendror, duke maksimizuar vigjilencën.
- Espresi Makiato
Macchiato në italisht do të thotë e perzier. Pra, është një kafe e rregullt e ekspres, “e ndotur” me shumë pak qumësht.
Përshkrimi i dietologut: Shpesh thuhet se kombinimi i kafesë dhe qumështit krijon probleme në funksionimin normal të metabolizmit. Kjo, megjithatë, është një mit. Të gjithë ju duhet të dini është se, në prani të kafesë, kalciumi i përfshirë në qumësht nuk absorbohet në një shkallë të ngjashme. Macchiato ofron një zgjidhje për ata që duan një shije të butë të ekspresit të tyre të preferuar. Vlera kalori dhe përmbajtja e yndyrës janë minimale dhe varen nga përmbajtja e yndyrës së qumështit tuaj. Megjithatë, shumë pak qumësht nuk mund të shkaktojë ndryshime të rëndësishme në kalori.
- Espresi Romano.
Bëni një dozë të rregullt të ekspresit dhe shtoni një fetë të vogël dhe të hollë limoni. Ju e shijoni atë me ose pa sheqer ashtu siç e preferoni.
Përshkrimi i dietologut: Shtimi i limonit në ekspres është i drejtuar për lloje “gustator”. Lemon, përveç aromës së saj, shton sasi shtesë të antioksidantëve në kafenën ekzistuese. Më e rëndësishme është vitamina C.
- Espresi me Panna!
Espres kafeje, në të cilën ju do të shtoni krem të pasur ose krem yndyror qumshti. Sheqeri mund të vendoset sipas deshires.
Përshkrimi i dietologut: Konsumi i shpeshtë i kafesë të tillë kontribuon në rritjen e konsumit të yndyrës së ngopur
Rritja e konsumit të yndyrës së ngopur është shoqëruar me shfaqjen e obezitetit, problemeve kardiovaskulare dhe formave të ndryshme të kancerit. Për këtë arsye, rekomandohet të konsumoni më pak kafe ose të përdorni më pak yndyrë.
- Kapuçino
Pra eshte nje espreso normal ku ne te shtoni një shtresë qumshti i pasur me yndyra. Shërbehet në një filxhan të veçantë të Kapucinos.
Përshkrimi i dietologut: Është kafe italiane ku eshte i pelqyeshem nga shume shqiptare . Është e lehtë të kuptohet me një shije të butë. Karakteristikat e saj janë të ngjashme me Macchiato, por jep pak kalori dhe yndyra për shkak të sasisë më të madhe të qumështit. Sherbehet me ,dhe pa sheqer, jep rreth 10 kalori dhe 1-5 gram yndyror.
- Freddo Kapucino
Kapuçin e ngrirë,me natyrale me e fresket dhe 🙂 konkurrenti i madh i frappeve.
Bëni një ekspres të dyfishtë në makinën e ekspresit. Pastaj lësho atë në një shaker me 4-5 kube akulli, sheqer, nëse ju pëlqen, dhe e goditni ate mirë. Së fundi, derdhni përzierjen në një gotë qelqi të gjatë, shtoni qumësht të freskët në shaker ose në frigorifer dhe shtoni ate ne goten me akull dhe kafe.Përshkrimi i dietologut: Është versioni i verës i kapuçinos dhe alternativa e viteve të fundit . Është më e shëndetshme, pasi filtrohet kafeja ne te.
- Freddo. Përgatitja është e njetë me Freddo Kapucinon por nuk shtohet sasia e qumshtit në gotë pra pihet pa qumesht.
- Mochaccino
Kafe espreso me cekollatë. Ajo qëndron për aromën e saj dhe shijen e saj të veçantë. Ju mund ta bëni atë në shtëpinë tuaj si më poshtë: Boil kakao dhe bëni pije çokollate, në të cilën ju hidhni një ekspres.
Përshkrimi i dietologut: Zgjedhja e duhur për ata që nuk preferojnë kafene, por kanë nevojë për cilësitë e tyre (p.sh. gatishmëria). Sigurisht, kakao kontribuon ndjeshëm në rritjen e vlerës kalorike dhe nuk është i përshtatshëm për ata që janë duke u përpjekur të humbasin peshë. Duhet të theksohet, megjithatë, se kombinimi i kakaos dhe kafesë ofron sasi të konsiderueshme të antioksidantëve, pasi ato janë të dyja veçanërisht të pasura me këto.
”UNE konsumoj SHENDETSHEM VITAMINA NATYRALE, MUNDESUAR NGA NENA NATYRE”
