Ky ushqim i lehtë “pa sheqer” ka rreziqe të fshehura: një studim i ri lidh një zëvendësues të zakonshëm të sheqerit me dëmtimin e enëve të gjakut.
Shkencëtarët në Universitetin e Kolorados Boulder kanë zbuluar se Eritriti – një ëmbëlsues i zakonshëm në produktet pa sheqer, keto dhe me pak karbohidrate – mund të dëmtojë qelizat e ndjeshme nga brenda enëve të trurit. Në testet laboratorike, një dozë, siç përmbahet në një pije të vetme diete, bëri që këto qeliza endotel të prodhonin më pak monoksid azoti (NO) – një molekulë që relakson enët e gjakut – dhe në të njëjtën kohë, të prodhonin më shumë endotelinë-1, e cila ngushton enët e gjakut.
Ky zhvendosje në enë më të ngushta dhe më pak fleksibile rrit rrezikun e trombozës dhe goditjeve në tru. Përveç kësaj, qelizat humbën aftësinë e tyre për të lëshuar mjaftueshëm t-PA kur ishte e nevojshme – një enzimë që ndihmon në tretjen e mpiksjeve të gjakut – dhe kështu rritën rrezikun e bllokimeve të mëtejshme vaskulare.
Gjetjet e reja mbështesin studimet e mëparshme të gjera që treguan se nivelet më të larta të eritritit në gjak shoqërohen me rritje të konsiderueshme të shkallës së sulmeve në zemër dhe goditjeve në tru – edhe kur merren parasysh faktorë të tjerë rreziku. Studiuesit dyshojnë se shkaku është stresi oksidativ dhe proceset e sinjalit të shqetësuar në qelizat vaskulare.
Edhe pse Eritriti është konsideruar prej kohësh i sigurt për shkak të përmbajtjes së tij të ulët në kalori dhe efektit të vështirë për t’u matshëm në sheqerin në gjak, ky studim sugjeron që konsumi i rregullt mund të paraqesë rreziqe serioze kardiovaskulare. Prandaj, ekspertët rekomandojnë që konsumi i zëvendësuesve të sheqerit, siç është Eritriti, të moderohet për momentin, derisa të ketë prova klinike të rëndësishme mbi sigurinë afatgjatë.
Shkeputur nga: Revista e Fiziologjisë së Aplikuar.
Quelle: Berry, A. R. et al. (2025). Ëmbëlsuesi jo-ushqyes eritritoli ndikon negativisht në funksionin e qelizave endoteliale mikrovaskulare të trurit.
